Bregenz aan de bodensee

Bregenz is het stukje Oostenrijk dat het dichtst bij Nederland ligt: vanaf Utrecht rijd je er in ruim zeven uur naartoe, en een vignet heb je er niet eens voor nodig. De hoofdstad van Vorarlberg ligt aan de Bodensee, heeft een compact centrum en een berg van ruim duizend meter in de achtertuin. Op deze pagina lees je wat je er doet, wat het kost en waar je rekening mee houdt.

Bregenz in het kort

Bregenz is de hoofdstad van het Bundesland Vorarlberg, in het uiterste westen van Oostenrijk. Met ruim 29.000 inwoners is het de kleinste Landeshauptstadt van het land, en zelfs binnen Vorarlberg zijn Dornbirn en Feldkirch groter. De Duitse grens ligt op tien minuten, de Zwitserse op een kwartier.

Dat kleine formaat is een voordeel. Station, haven, musea, de kabelbaan en de oude bovenstad liggen op loopafstand van elkaar, en de auto kun je de hele dag laten staan. Wat opvalt, is de mix: een meer met een lange wandelboulevard, strakke moderne architectuur en een middeleeuws stadsdeel op een heuvel.

Eerlijk is eerlijk: Bregenz is duurder dan de meeste Oostenrijkse steden. Zwitserland en Liechtenstein liggen om de hoek en dat merk je aan de prijzen van hotels, terrassen en restaurants. Reken op bedragen die dichter bij Salzburg en Wenen liggen dan bij Graz of Linz.

Bezienswaardigheden in Bregenz

De bezienswaardigheden van Bregenz zie je in één volle dag, mits je vroeg begint. Hieronder staan ze in de volgorde waarin je ze vanaf het station logisch afloopt.

Seepromenade en haven

De Bodensee is de reden dat de meeste mensen naar Bregenz komen, en de oever is hier vrijwel overal openbaar. Vanaf de haven loop je over de Seepromenade langs het Festspielhaus naar het strandbad, of de andere kant op richting Lochau. Het pad is vlak, breed en autovrij, dus ook goed te doen met kinderwagen of rolstoel.

Wie verder wil: naar het Duitse Lindau is het een kleine tien kilometer langs het water. Terug neem je de trein (ongeveer tien minuten) of in het seizoen de boot. Op zonnige weekenden en tijdens de Festspiele is het op de promenade druk; 's ochtends vroeg en buiten de zomer heb je het meer grotendeels voor jezelf.

Oberstadt en Martinsturm

Het historische centrum van Bregenz ligt niet aan het meer, maar op een heuvel erboven. De Oberstadt is een klein, ommuurd stadsdeel met vakwerkhuizen en kasseien, tien minuten klimmen vanaf de Kornmarktplatz. Verwacht geen grote oude binnenstad: je loopt er in een kwartier doorheen en er zijn nauwelijks winkels of cafés. Juist daardoor is het er rustig.

Het herkenningspunt is de Martinsturm, tussen 1599 en 1601 gebouwd op een oudere graanopslag. De houten ui-koepel geldt als de grootste van Midden-Europa. Binnen zie je een kapel met veertiende-eeuwse fresco's en een tentoonstelling over de stadsgeschiedenis; boven kijk je uit over de daken en het meer.

• Open: mei tot en met oktober, dinsdag tot en met zondag 10.00–18.00 uur
• Entree: € 5, kinderen tot 15 jaar € 2, gezinskaart € 8
• Let op: alleen trappen, niet toegankelijk met rolstoel of kinderwagen

Kunsthaus Bregenz

Het Kunsthaus Bregenz (KUB) is een glazen kubus van de Zwitserse architect Peter Zumthor, geopend in 1997 en een jaar later bekroond met de Mies van der Rohe-prijs. Voor veel bezoekers is het gebouw zelf de attractie: kale betonnen zalen met daglicht dat via glazen plafonds naar binnen valt.

Een vaste collectie hangt er niet. Het KUB toont wisselende tentoonstellingen van één hedendaagse kunstenaar tegelijk, verdeeld over vier verdiepingen. Dat maakt een bezoek wat onvoorspelbaar: kijk vooraf wat er te zien is, want het is vooral interessant als je iets met hedendaagse kunst of architectuur hebt. Tussen twee tentoonstellingen is het museum een paar weken dicht.

• Open: dinsdag tot en met zondag 10.00–18.00 uur, donderdag tot 20.00 uur
• Entree: € 14, 20 tot 27 jaar € 8, tot 19 jaar gratis
• Tip: elke eerste donderdag van de maand gratis vanaf 17.00 uur
• Website: kunsthaus-bregenz.at

Vorarlberg museum

Naast het Kunsthaus, aan de Kornmarktplatz, staat het Vorarlberg museum (tot 2011 het Vorarlberger Landesmuseum). Het gebouw is in 2013 heropend met een opvallende gevel: ruim 16.000 betonnen bloemen, afgegoten van de bodems van petflessen. Binnen gaat het over de geschiedenis van de regio, van de Romeinse nederzetting Brigantium tot het Vorarlberg van nu.

Voor wie weinig tijd heeft: het panoramaraam op de bovenste verdieping, met uitzicht over het meer, en het museumcafé zijn de moeite waard. De teksten zijn in het Duits en Engels.

• Open: dinsdag tot en met zondag 10.00–18.00 uur
• Entree: € 12, 20 tot 27 jaar € 8, tot 19 jaar gratis
• Tip: elke eerste donderdag van de maand open tot 20.00 uur en gratis vanaf 17.00 uur
• Website: vorarlbergmuseum.at

Pfänder en Pfänderbahn

De Pfänder is de 1064 meter hoge huisberg van Bregenz. Het dalstation van de Pfänderbahn ligt op tien minuten lopen van de haven; de gondel brengt je in zes minuten naar boven. Bij helder weer zie je de hele Bodensee, drie landen en een flink deel van de Alpen. Bij bewolking zie je weinig, dus check de webcam voordat je een kaartje koopt.

Boven ligt een klein Alpenwildpark met steenbokken, moeflons, herten en marmotten. De rondwandeling duurt een half uur en is gratis. De Adlerwarte met roofvogelshows, die je op oudere websites nog tegenkomt, is sinds 2016 gesloten. Wie wil wandelen, loopt in ongeveer anderhalf uur terug naar de stad; het pad is goed bewegwijzerd maar steil, dus trek schoenen met profiel aan.

• Retour: € 19, kinderen 6 tot 15 jaar € 9,50, gezinskaart € 38 (tarieven tot en met maart 2027)
• Enkele rit: € 12,70
• Toegankelijk: de gondel is geschikt voor rolstoelen en kinderwagens
• Website: pfaenderbahn.at

Bregenzer Festspiele en de Seebühne

Elke zomer wordt er in Bregenz opera gespeeld op een podium in het meer. De Seebühne heeft een tribune met bijna 7000 plaatsen en een decor dat twee zomers blijft staan. In 2027 lopen de Bregenzer Festspiele van 21 juli tot en met 22 augustus, met voor het tweede jaar La traviata van Verdi.

Ook zonder kaartje merk je het: het decor is vanaf de promenade te zien, en in die weken zijn hotels in en rond Bregenz vroeg volgeboekt en flink duurder. Kom je niet voor de opera, dan zijn juni en september rustiger en goedkoper. Alles over kaarten, plaatsen en wat er gebeurt bij regen lees je op onze pagina over de Bregenzer Festspiele.

Bregenz en de Bodensee: zwemmen, varen en Lindau

De Bodensee grenst aan Oostenrijk, Duitsland en Zwitserland; Bregenz ligt aan de oostpunt. Zwemmen doe je in het Strandbad naast het Festspielhaus (seizoen van mei tot half september) of in de Mili, een houten badhuis op palen uit 1825. Het overdekte zwembad en de sauna ernaast zijn het hele jaar open.

Vanuit de haven varen in het seizoen boten naar Lindau en verder het meer op. Lindau, met zijn oude stad op een eiland, is het makkelijkste uitstapje: tien minuten met de trein. Voor kampeerders ligt Seecamping Bregenz direct aan het water, op een half uur lopen van het centrum.

Beste reistijd en weer in Bregenz

Het meer zorgt voor een mild klimaat, de bergen erachter voor veel regen: Bregenz is een van de nattere steden van Oostenrijk. Neem dus in elk seizoen een regenjas mee.

• Voorjaar (april–juni): goed wandelweer langs het meer, weinig drukte. De Martinsturm gaat in mei open. Eind mei is er het gratis muziekfestival Bregenz Life op de Kornmarktplatz.
• Zomer (juli–augustus): zwemweer en Festspiele. De drukste en duurste periode.
• Herfst (september–oktober): rustig en vaak nog zacht. Vanaf oktober hangt er regelmatig mist boven het meer, terwijl de Pfänder in de zon ligt.
• Winter (november–maart): de Bregenzer Weihnacht, met kerstkraampjes op de Kornmarktplatz en in de Oberstadt, loopt van half november tot vlak voor Kerst. Een skigebied heeft Bregenz niet; daarvoor rijd je in een half uur tot drie kwartier het Bregenzerwald in.

Dagtrip of een paar dagen?

De stad zelf zie je in een dag: promenade, één museum, de Oberstadt en de Pfänder. Blijf je twee of drie nachten, dan is Bregenz een goede uitvalsbasis voor Lindau, het Bregenzerwald en een wandeling langs het meer. Dat maakt het geschikt voor een korte vakantie in de mei- of herfstvakantie, of als eerste stop op weg naar Tirol.

Let bij het boeken op de prijs. Hotels in Bregenz zijn duur voor wat je krijgt, zeker in juli en augustus. In Lochau, Hard of aan de Duitse kant in Lindau betaal je buiten het Festspiele-seizoen vaak minder, en met de trein ben je in tien minuten in de stad.

Hoe kom je in Bregenz?

Met de auto: geen vignet nodig

Vanaf Utrecht is het ongeveer 750 kilometer, zo'n zeven tot acht uur rijden zonder files. De route loopt vrijwel helemaal over Duitse snelwegen: via Keulen, Frankfurt en Ulm naar de A96 richting Lindau. Vlak na de grens ben je er.

Voor Bregenz zelf heb je geen vignet nodig. De A14 is sinds december 2019 tolvrij tussen de grens bij Hörbranz en de afrit Hohenems, inclusief de Pfändertunnel. Rijd je verder Oostenrijk in, bijvoorbeeld naar de Arlberg of Tirol, dan heb je wel een tolvignet nodig.

Parkeren: in het centrum betaal je € 1,70 per uur of € 9,90 voor twaalf uur. Betaald parkeren geldt daar elke dag, ook op zondag en 's avonds tot 23.00 uur. Iets buiten het centrum is het € 1,10 per uur. Betalen kan via de app EasyPark.

Met de trein

Met de trein reis je via Duitsland, meestal met de ICE tot Ulm en daarna richting Lindau. Reken vanaf Utrecht op negen tot tien uur met twee of drie overstappen. Het station van Bregenz ligt vlak bij het meer en op vijf minuten lopen van het centrum.

Vliegen

Bregenz heeft geen eigen luchthaven. De praktische keuze is Zürich: vanaf Schiphol vlieg je er in anderhalf uur naartoe en de trein naar Bregenz doet er daarna ongeveer anderhalf uur over. Tel je wachttijden mee, dan ben je deur tot deur nauwelijks sneller dan met de auto. Innsbruck ligt ruim 200 kilometer verderop en is alleen logisch als je Bregenz combineert met Tirol.

Veelgestelde vragen over Bregenz