Bezienswaardigheden in Salzburg: wat je echt niet wilt missen

Salzburg is zo’n stad waar veel mensen denken alles in één dag te kunnen zien. In de praktijk blijkt dat vaak tegen te vallen. Om alle bezienswaardigheden in Salzburg af te lopen, heb je meer tijd nodig. Zeker in het hoogseizoen loop je al snel vast tussen groepen toeristen rond de Getreidegasse, de Dom en de vesting. Toch heeft Salzburg iets waardoor mensen blijven terugkomen. De combinatie van barokke pleinen, uitzichtpunten, muziekgeschiedenis en de bergen rondom de stad werkt gewoon goed.

Wie Salzburg slim aanpakt, merkt ook dat de stad veel meer is dan Mozart en The Sound of Music. Juist de kleine steegjes, de rustige binnenplaatsen en plekken net buiten de oude binnenstad maken een bezoek interessanter.

Voor een eerste kennismaking met Salzburg raden we minimaal twee dagen aan. Dan heb je voldoende tijd voor de bekendste bezienswaardigheden én kun je de stad ook wat rustiger beleven.

Waarom Salzburg zoveel bezienswaardigheden heeft

Salzburg werd groot dankzij zout. Het woord ‘Salz’ verwijst nog altijd naar de zoutwinning in de regio. Al duizenden jaren geleden werd hier zout gewonnen en vervoerd via handelsroutes richting Duitsland en Italië. Dat leverde enorme rijkdom op.

Die rijkdom zie je vandaag nog steeds terug in de stad. De aartsbisschoppen die Salzburg eeuwenlang bestuurden, investeerden flink in kerken, pleinen, paleizen en verdedigingswerken. Daardoor voelt Salzburg soms bijna Italiaans aan, zeker rondom de Domplatz en Residenzplatz.

Wat ons altijd opvalt is hoe compact de historische binnenstad eigenlijk is. Veel bekende plekken liggen verrassend dicht bij elkaar. Dat maakt Salzburg ideaal voor een stedentrip waarbij je veel lopend kunt doen.

Festung Hohensalzburg

De Festung Hohensalzburg zie je eigenlijk de hele dag door. Zodra je ergens in Salzburg een straat uitloopt of een brug oversteekt duikt die enorme vesting weer op boven de stad.

Veel mensen pakken direct het tandradbaantje omhoog en eerlijk is eerlijk: dat scheelt behoorlijk wat klimwerk. Toch vinden we de wandeling omhoog vaak leuker, zeker vroeg in de ochtend. Je loopt dan langs oude muren, kleine uitzichtpunten en stukjes Salzburg waar veel dagjesmensen nooit komen.

Boven merk je pas echt hoe strategisch deze plek vroeger gekozen was. Vanaf de muren kijk je uit over de oude stad, de Salzach en de bergen rondom Salzburg. Vooral aan het einde van de middag wordt het licht hier erg mooi.

Binnen kun je verschillende delen van de vesting bezoeken, waaronder oude woonvertrekken, verdedigingsruimtes en kleine musea. Niet alles is even spectaculair, maar juist het totaalplaatje maakt indruk. Het voelt nog steeds als een echte verdedigingsburcht en niet als een opgepoetst openluchtmuseum.

Wat ons opvalt is dat veel bezoekers eigenlijk veel te snel door de vesting heen lopen. Ze maken een paar foto’s van het uitzicht en vertrekken weer richting de binnenstad. Terwijl het juist leuk is om even rustig over de muren te lopen of een hoekje op te zoeken waar het wat stiller is.

Ga je in juli of augustus? Probeer dan echt vroeg te gaan. Rond het middaguur arriveren de touringcars en wordt het hier een stuk minder ontspannen.

Met de Salzburgcard is de toegang inclusief de funicular/tandradbaan inbegrepen.

Lees meer over de Festung Hohensalzburg

De historische binnenstad van Salzburg

De historische binnenstad van Salzburg staat volledig op de UNESCO-werelderfgoedlijst en vormt het hart van de stad.

De Salzach verdeelt Salzburg grofweg in twee delen. Aan de westkant ligt de oudere historische kern met de meest bekende bezienswaardigheden. Aan de andere kant van de rivier vind je een rustiger deel van de stad met onder andere Schloss Mirabell.

Veel bezoekers blijven hangen rondom de bekende pleinen, maar juist de kleinere steegjes maken Salzburg interessant. Achter smalle doorgangen zitten binnenplaatsen, oude cafés en soms verrassend rustige plekken.

Wat ons opvalt, is dat Salzburg ondanks de drukte relatief overzichtelijk blijft. Je hoeft hier geen uren met metro’s of trams te reizen om van de ene naar de andere bezienswaardigheid te gaan. Vrijwel alles ligt op loopafstand.

Tijdens de weken voor kerst verandert de stad compleet. De kerstmarkt rondom de Domplatz en Residenzplatz behoort tot de bekendste van Oostenrijk. Houd wel rekening met flinke drukte in december, vooral in weekenden.

De Getreidegasse

De bekendste straat van Salzburg is de Getreidegasse. Dit is het historische winkelhart van de stad en waarschijnlijk ook de straat waar je de meeste toeristen tegenkomt.

Toch is de straat meer dan alleen souvenirwinkels en Mozartkugeln. Kijk vooral omhoog naar de oude gevels en de smeedijzeren uithangborden. Salzburg beschermt het historische straatbeeld streng, waardoor moderne lichtreclame vrijwel ontbreekt.

Veel panden lijken aan de voorkant smal, maar lopen diep door naar achteren. Via kleine doorgangen kom je soms uit op verborgen binnenplaatsen met restaurants, wijnbars of kleinere winkels.

Wie de straat echt rustig wil ervaren, moet vroeg op pad. Tussen 08.00 en 10.00 uur hangt hier een compleet andere sfeer dan midden op de dag. De meeste winkels zijn dan nog dicht; dat is wel iets om even rekening mee te houden.

Het geboortehuis van Mozart ligt ook in deze straat en trekt dagelijks lange rijen bezoekers.

Het geboortehuis van Wolfgang Amadeus Mozart

In de Getreidegasse kun je er eigenlijk niet omheen. Voor het opvallend gele huis van Mozart staan vrijwel altijd mensen foto’s te maken.

Binnen in het Mozart Geburtshaus krijg je een inkijkje in het leven van Wolfgang Amadeus Mozart. Je ziet instrumenten, oude documenten, portretten en verschillende persoonlijke voorwerpen.

Toch vinden we dit typisch zo’n plek waarbij het helpt als je echt iets met klassieke muziek hebt. Grote Mozartliefhebbers kunnen hier makkelijk lang rondlopen, maar voor veel andere bezoekers voelt het museum relatief klein en behoorlijk druk aan.

Wat wel bijzonder blijft, is het idee dat Mozart juist hier, midden in die drukke winkelstraat, werd geboren. Zodra je weer buiten staat, hoor je straatmuzikanten, rinkelen de koetsen over de stenen en loop je direct weer tussen de toeristen en winkels. Dat contrast maakt het ergens juist typisch Salzburg.

Ons advies? Zie het vooral als een cultureel onderdeel van je wandeling door de Getreidegasse en plan er niet direct een halve dag omheen.

Met de Salzburgcard is het museum inbegrepen.

Het Salzburger Festspielhaus

Jaarlijks vindt in de zomer de Salzburg Festspiele plaats. Deze worden gehouden in het Festspielhaus. Een voormalige kazerne en manege. Tegenwoordig zijn er in het Festspielhaus twee theaterzalen. Het Großes Festspielhaus is trouwens deels in de Mönschberg ingebouwd.

Het Festspielhaus is trouwens een concertzaal, en geen feestzaal zoals de naam doet vermoeden. In de grote concertzaal van het Festspielhaus is plaats voor ruim 2.100 bezoekers en in de orkestbak is plaats voor 110 muzikanten.

De Salzburger Festspiele vinden ieder jaar plaats tussen juli en augustus en is wereldwijd bekend als één van de grootste evenementen in de klassieke muziek. Tijdens dit spektakel is het enorm druk in de stad en kun je amper een hotelkamer in Salzburg vinden.

Schloss Mirabell en de Mirabellgarten

Aan de andere kant van de Salzach ligt Schloss Mirabell met de bekende Mirabellgarten.

Voor veel bezoekers voelt dit deel van Salzburg iets rustiger aan dan de oude binnenstad. De tuinen zijn vooral populair door The Sound of Music, maar ook zonder die film zijn ze de moeite waard.

De geometrische bloemperken, beelden en zichtlijnen richting de vesting maken dit één van de mooiste plekken voor foto’s in Salzburg.

Wat veel mensen niet weten, is dat je het park gratis kunt bezoeken. Vooral vroeg in de ochtend is het hier aangenaam rustig.

Binnen in het paleis vind je onder andere de beroemde Marmorsaal. Regelmatig worden hier klassieke concerten gehouden.

Schloss Hellbrunn

Schloss Hellbrunn ligt net buiten het centrum en voelt daardoor direct wat rustiger aan dan de drukke oude binnenstad.

Het paleis werd gebouwd als zogenaamd lustslot. Geen plek voor zware staatszaken dus, maar vooral voor ontspanning, diners en nogal uitbundige feestjes.

De meeste bezoekers komen uiteindelijk voor de beroemde Wasserspiele. En eerlijk gezegd begrijpen we dat wel. Het blijft grappig hoe ingenieus men hier honderden jaren geleden al water gebruikte om gasten compleet onverwacht nat te spuiten.

Tijdens de rondleiding merk je al snel dat je nergens helemaal veilig bent. Fonteinen schieten plotseling uit bankjes, beelden of verborgen hoekjes omhoog. Vooral kinderen vinden dat geweldig, al zijn sommige volwassenen minstens zo fanatiek bezig elkaar een nat pak te bezorgen.

Wat Hellbrunn leuk maakt, is dat het nergens té serieus wordt. Waar sommige paleizen vooral draaien om geschiedenis en etiquette, voelt dit complex juist speels aan.

Trek op warme dagen liever luchtige kleding aan en neem eventueel droge spullen mee voor kinderen. Grote kans dat je niet helemaal droog terugkomt.

Ook het park rondom het slot is prettig. Zeker buiten het hoogseizoen hangt hier een veel rustigere sfeer dan in het centrum van Salzburg.

Met de bus ben je vanuit de binnenstad relatief snel bij Hellbrunn.

De Dom van Salzburg

Midden in de oude stad van Salzburg staat de Salzburger Dom. Zelfs tussen alle barokke gebouwen rondom de Residenzplatz en Domplatz trekt deze kerk direct de aandacht.

Vooral de voorzijde maakt indruk. De lichte natuurstenen gevel, de beelden boven de ingang en de twee torens van ruim 80 meter hoog geven de Dom iets statigs zonder dat het overdreven zwaar aanvoelt. Zodra je op het Domplein staat, merk je eigenlijk pas hoe groot het gebouw echt is.

Wat ons altijd opvalt, is hoe mooi de Dom tussen de omliggende bergen ligt. Vanaf sommige hoeken zie je achter de torens ineens de Festung Hohensalzburg of de steile rotswanden van de Mönchsberg opduiken. Dat geeft Salzburg een bijna theatrale uitstraling.

De huidige Dom dateert grotendeels uit het begin van de zeventiende eeuw. Op dezelfde plek stonden eerder al andere kerken die meerdere keren door branden werden verwoest. Tijdens de Tweede Wereldoorlog raakte ook de grote koepel zwaar beschadigd.

Binnen voelt de Dom verrassend licht en ruim aan. Sommige grote kerken kunnen donker of zwaar ogen, maar dat is hier veel minder het geval. Het witte interieur, de hoge koepel en het daglicht zorgen juist voor een open sfeer.

Ook de akoestiek valt direct op. Zelfs zachte muziek of stemmen dragen opvallend ver door de kerk. Vooral tijdens concerten of missen merk je hoe bijzonder de klank hier eigenlijk is.

De orgels spelen daarin een grote rol. De Dom beschikt over meerdere orgels die samen zorgen voor een volle en warme klank die goed past bij de enorme ruimte van de kathedraal. Zelfs als je normaal weinig met kerkmuziek hebt, maakt dat vaak indruk.

Neem ook even de tijd voor het Domplein rondom de kerk. Vooral vroeg in de ochtend of later op de avond hangt hier een compleet andere sfeer dan midden op de dag wanneer de grote groepen toeristen arriveren.

Residenzplatz

Direct naast de Dom ligt de Residenzplatz. Dit grote plein vormt al eeuwenlang één van de belangrijkste ontmoetingsplekken van Salzburg.

Midden op het plein staat de Residenzbrunnen, één van de grootste barokke fonteinen van Centraal-Europa.

Rondom het plein liggen verschillende historische gebouwen waaronder de Alte Residenz en de Neue Residenz.

Tijdens evenementen speelt dit plein een belangrijke rol. In december vind je hier delen van de kerstmarkt en in de zomer worden hier regelmatig concerten en festiviteiten georganiseerd.

Hangar 7

Wie na een dag barokke kerken, paleizen en drukke pleinen even iets compleet anders wil zien, moet eigenlijk richting Hangar-7 gaan.

Dit opvallende gebouw ligt naast de luchthaven van Salzburg en het voelt bijna alsof je ineens in een andere stad terechtkomt. Waar de binnenstad vooral draait om historie en klassieke architectuur, draait het hier juist om techniek, snelheid en design.

Alleen het gebouw zelf is al bijzonder. De glazen constructie met de grote stalen bogen ziet er modern uit zonder kil te worden. Vooral in de avond, wanneer de hangar van binnen verlicht is, oogt het gebouw indrukwekkend.

Binnen draait alles om de Flying Bulls, het luchtvaartteam van Red Bull. Je vindt hier historische vliegtuigen, helikopters, racewagens en verschillende bijzondere voertuigen die er vaak nog opvallend perfect uitzien.

Voor Formule 1-fans is Hangar-7 extra interessant. Red Bull Racing heeft natuurlijk sterke banden met Salzburg en regelmatig staan hier auto’s waarmee races of zelfs wereldtitels zijn gewonnen. De kans is groot dat je tijdens je bezoek een wagen van Max Verstappen tegenkomt, iets waar veel Nederlandse bezoekers toch even extra voor stoppen.

Wat veel bezoekers verrast, is dat vrijwel alles hier nog operationeel is. Dit is geen stoffig museum waar oude toestellen langzaam staan weg te roesten. Veel vliegtuigen vliegen daadwerkelijk nog regelmatig tijdens airshows of evenementen.

Zelfs als je weinig met vliegtuigen of Formule 1 hebt, blijft Hangar-7 interessant. De combinatie van techniek, architectuur en de open opzet maakt het toegankelijker dan je misschien zou verwachten.

Voor kinderen werkt het meestal ook goed. Zeker op regenachtige dagen is dit één van de leukere alternatieven buiten de klassieke binnenstad.

Wat ons altijd opvalt, is hoe ontspannen de sfeer hier eigenlijk is. Geen zware museumroutes of overdreven informatiepanelen, maar gewoon rustig rondlopen tussen vliegtuigen, racewagens en designobjecten.

In hetzelfde gebouw zit ook restaurant Ikarus. Dat restaurant staat bekend om het concept waarbij regelmatig internationale topchefs tijdelijk de keuken overnemen. Zelfs als je daar niet gaat eten, is het leuk om even binnen te kijken.

Omdat Hangar-7 gratis toegankelijk is, combineren veel mensen het met een bezoek aan de luchthavenomgeving of een rit richting Schloss Hellbrunn.

Lees meer over Hangar 7

De Residentzplatz

Direct naast de Dom ligt de Residenzplatz. Dit grote plein vormt al eeuwenlang één van de belangrijkste ontmoetingsplekken van Salzburg.

Midden op het plein staat de Residenzbrunnen, één van de grootste barokke fonteinen van Centraal-Europa.

Rondom het plein liggen verschillende historische gebouwen waaronder de Alte Residenz en de Neue Residenz.

Tijdens evenementen speelt dit plein een belangrijke rol. In december vind je hier delen van de kerstmarkt en in de zomer worden hier regelmatig concerten en festiviteiten georganiseerd.

De Untersberg

Wie langer in Salzburg verblijft, doet er goed aan ook even de stad uit te gaan.

De Untersberg ligt op de grens tussen Oostenrijk en Duitsland en vormt een populaire bestemming voor wandelaars en dagjesmensen.

Met de Untersbergbahn ga je snel omhoog richting het berggebied. Vanaf boven heb je bij helder weer een indrukwekkend uitzicht over Salzburg en de omliggende Alpen.

Ook hier geldt weer dat vroeg vertrekken slim is. Rond het middaguur kunnen wachttijden flink oplopen.

Voor actieve reizigers zijn er verschillende wandelroutes mogelijk. Houd wel rekening met weersveranderingen in de bergen.

Salzburg met kinderen

Salzburg werkt verrassend goed voor gezinnen met kinderen. De stad is compact; veel bezienswaardigheden liggen dicht bij elkaar en je hoeft niet constant met metro’s of lange afstanden rekening te houden.

Vooral Schloss Hellbrunn is meestal een schot in de roos. De Wasserspiele zorgen vrijwel altijd voor enthousiaste reacties, zeker op warme dagen. Ook de rit omhoog naar de Festung Hohensalzburg vinden veel kinderen leuker dan je misschien zou verwachten. Alleen al het tandradbaantje omhoog maakt het voor veel gezinnen al een kleine attractie.

Daarnaast doet Salzburg iets slim: de stad wisselt grote, indrukwekkende gebouwen af met open pleinen, steegjes en uitzichtpunten. Daardoor voelt een dag sightseeing minder zwaar aan dan in sommige andere historische steden.

Ook Hangar-7 werkt vaak goed met kinderen. Even geen kerken of paleizen, maar vliegtuigen, racewagens en techniek.

Wat meestal wat minder goed werkt met jonge kinderen, zijn lange museumbezoeken rondom Mozart. Zeker op drukke dagen kunnen die musea vrij vol en warm aanvoelen.

Salzburg bij regen

Ook bij slecht weer hoef je je in Salzburg niet direct te vervelen.

Juist omdat de stad zoveel historische gebouwen, musea en kerken heeft kun je een regenachtige dag redelijk makkelijk opvangen. Hangar-7 is dan bijvoorbeeld een fijne afwisseling, net als het DomQuartier of Haus der Natur.

Wat ons opvalt, is dat de oude binnenstad bij regen eigenlijk best gezellig blijft. Mensen duiken cafés in, zoeken beschutting onder doorgangen en de smalle straatjes krijgen bijna iets filmachtigs.

Houd er wel rekening mee dat populaire binnenlocaties op regenachtige dagen flink drukker worden. Vooral de Mozartmusea en grotere kerken kunnen dan behoorlijk vol raken.

Hoeveel dagen heb je nodig in Salzburg?

Voor een eerste bezoek raden we minimaal twee dagen aan.

Met één dag kun je absoluut veel zien, maar dan ben je vooral bezig met doorlopen en afvinken. Zeker in de zomer kan dat behoorlijk vermoeiend worden.

Met twee dagen krijg je veel meer ruimte om af en toe ergens rustig te zitten, een uitzichtpunt mee te pakken of gewoon zonder planning door de oude stad te wandelen.

Drie dagen vinden we eigenlijk ideaal. Dan kun je naast de binnenstad ook plekken zoals de Untersberg of Schloss Hellbrunn meenemen zonder constant op de klok te kijken.

Veel reizigers combineren Salzburg bovendien met het Salzburgerland, Hallstatt of het Salzkammergut. Juist daardoor wordt Salzburg vaak onderdeel van een langere rondreis door Oostenrijk.